
|
|
| Van Dalen Zegt
|
|
|
GayPride
in Moskou dilemma
|
|
door:
Frank van Dalen
Oud-voorzitter COC Nederland,
voorzitter stichting ProGay
|
| |
Als de Moskou
Gay Pride doorgaat en er geweld
ontstaat, dan zal Gordon niet meedoen
aan het songfestival. De NOS overweegt
vervolgens de Nederlandse uitzending
terug te trekken. Minister Plasterk
steunt Gordon en de NOS daarin.
En de rest van de wereld? Die zwijgt.
Ondertussen word ik gebeld. Advies
wordt gevraagd of Nederlandse Europarlementariërs
naar Moskou moeten afreizen, net
als de Engelse homoactivist Peter
Thatchel en de Duitse politicus
Volker Beck. Ook wordt voorgesteld
een regenboogvlag naar Gordon te
sturen; 'kun je hem niet even bellen'.
En waarom zwijgt het COC.
Vooral dat laatste moet te denken
geven. Want het COC zwijgt niet
zomaar. Er ligt een dilemma op tafel
waar ook ik niet goed mee uit de
voeten kan.
In 2005 maakte Nikolay Alexeyev
bekend dat in 2006 voor het eerst
een gaypride in Moskou zou worden
gehouden. De autoriteiten van Moskou
verboden deze pride. Maar Nikolai
zette door. Een handjevol activisten
trad naar voren. En inderdaad, zoals
aangekondigd was er geweld, lankmoedig
ingrijpen van de politie en uiteindelijk
arrestatie van de activisten. De
toen ook al aanwezige Volker Beck
liep rake klappen op. De foto van
zijn met bloed besmeurde gezicht
ging de wereld over. Hij scoorde.
Emancipatiestrijd gaat nu eenmaal
soms van pijn en auw was de boodschap.
Nikolay Alexeyev heeft de Russische
nationaliteit en brengt het merendeel
van zijn dagen door in Geneve. En
daar is het inderdaad beter toeven
als homoseksueel dan in Moskou.
Gelijktijdig gaf de lokale homobeweging
massaal en vrijwel unaniem aan een
Moskou-pride een slecht idee te
vinden. Want waar ze bang voor waren
gebeurde ook. In de maanden na de
eerste pride ging een lesbische
galerie in vlammen op en werden
homoseksuelen in de stad lastig
gevallen, in elkaar geslagen of
opgewacht na het uitgaan. De relatieve
rust die men kende, het leven dat
men kon leven, dat alles was op
slag verdwenen. En Nikolay, hij
zat in Zwitsterland.
In 2007 deed zich hetzelfde fenomeen
voor. Er was weer een kleine pride
en weer was er geweld. De vraag
die opkomt is in hoeverre je als
buitenstaander zichtbare homoseksualiteit
moet afdwingen, als de lokale beweging
'Njet' zegt. In Moldavië was
ik eerder bij een gaypride die eveneens
verboden was en die eveneens slechts
een handvol deelnemers trok die
allen uit het buitenland kwamen
of bezocht werd door Moldovanen
die in het buitenland woonden. Het
grote verschil was dat de lokale
homobeweging deze pride ondersteunde.
Sterker, ze keken op veilige afstand
toe hoe wij voor het eerst homoseksualiteit
zichtbaar maakte en de pers te woord
stonden. De tijd was er blijkbaar
rijp voor. Een nieuwe stap in het
lange proces dat emancipatie is
werd gezet. Niet omdat een eenling
dat wilde, maar omdat het gedragen
werd door de lokale homobeweging.
Dat was Moldavië en niet Moskou.
Als je je als politicus wilt profileren,
dan ga je naar Moskou. Ik vind het
chique dat Nederlandse Europarlementariërs
die de afgelopen jaren talloze problematische
gayprides hebben bezocht, Moskou
met de kennis die ze hadden, links
hebben laten liggen. En zo gold
dat ook voor het COC.
Voor alle zekerheid heb ik de afgelopen
dagen een paar van mijn Russische
gay-vrienden gesproken. De mening
is niet veranderd. Een gaypride
in Moskou nu, is en blijft een slecht
idee. De zorgen of ze de komende
maanden weer veilig over straat
kunnen is groot. Wat te doen?
Nikolay gaat door. Dat zal het punt
niet zijn. En de politie zal ongetwijfeld
voorkomen dat skinheads, nationalisten
en oude vrouwtjes die door orthodoxe
priesters voor de aanval worden
gezegend, geweld zullen gebruiken
waar camera's van de internationale
pers draaien. Waarschijnlijk worden
gay-activisten opgepakt en afgevoerd,
nog voordat de tegenstanders in
de buurt kunnen komen. In ieder
land is een illegale demonstratie
immers illegaal, zal het verweer
zijn. Het geweld nu, daar maak ik
mij niet zo'n zorgen om. Over de
backlash daarna des te meer.
Als er geweld ontstaat, dan lijkt
het me zinvol dat Nederland niet
meedoet aan de finale. Het lijkt
me zinvol dat dat voor veel meer
landen geldt, maar vooralsnog wordt
er vooral veel gezwegen. Het is
even zozeer zinvol dat minister
Plasterk zijn Russische evenknie
donderdag aanspreekt. Dat Europa
een protest laat horen. Maar er
heen gaan? Daar waar de lokale beweging
zegt, "liever niet". Nee.
Dat is geen goed idee. Gordon heeft
door zijn actie internationale publiciteit
weten te realiseren en een misstand
aan de kaak gesteld. Dat is de waarde
en product tegelijk. Meer mag nu
niet verwacht worden. Als de Russische
premier Poetin zich al niets gelegen
laat liggen aan de Raad van Europa
en de Duitse kanselier Merkel, wat
vermag dan een songfestival-artiest
al dan niet gesteund door een enkele
minister. Nee, voor echte veranderingen
die beklijven is meer energie en
kracht nodig.
Een signaal is gegeven, aandacht
gevraagd. Dat is pure winst. Waar
het nu op aankomt is dat we banden
opbouwen met de lokale homobeweging.
Dat we er vaker heen gaan om steun
te bieden. En dat onze regeringen
de Russische regering en het stadsbestuur
van Moskou aanspreekt op geweld
en intimidatie, die na de zichtbaarheid
die zaterdag zal ontstaan, waarschijnlijk
weer even in hevigheid onderdeel
van het gay-leven aldaar zal zijn.
Ik blijf in Nederland. En hoop dat
Nederland wint. Want dan was er
geen geweld en doen wij het songfestival
volgend jaar. |
| |
| | Van
Dalen Zegt - Archief |
|
|
|
|
|
|